Welke havermout is gezond?

Veel mensen zweren bij havermout als ontbijt. Dit komt omdat haver enorm voedzaam is en veel vitaminen en mineralen bevat. Het eten van havermout kan daarom ook verschillende voordelen voor je gezondheid hebben. Echter is het niet voor iedereen duidelijk welke havermout nou precies gezond is. Er zijn namelijk verschillende vormen van havermout waar je gebruik van kunt maken.

Waarom is havermout gezond?

Havermout wordt gezien als een gezond voedingsmiddel. Dit is ook het geval. Havermout heeft veel voedingsmiddelen te bieden die gezond zijn om te eten. Zo zijn er verschillende vitaminen, mineralen, antioxidanten en vezels uit havermout te halen.

Als je haver eet, eet je de hele korrel. Dit komt omdat tijdens het bewerken van de haverkorrel de korrel zelf intakt blijft. Op die manier krijg je ook alle vezels van de haver binnen. Als je dit als ontbijt eet, heb je een goede bodem voor de dag. De vele vezels in haver zorgen er namelijk voor dat je langer vol zit.

Hoe gezond haver is, is echter ook afhankelijk van de manier waarop je de haver bereidt. Dit heeft ermee te maken dat het een stuk gezonder is om haver te bereiden met melk of magere yoghurt dan als je hier veel suiker aan toevoegt. Ook plantaardige alternatieven voor melk en yoghurt kunnen goed werken voor havermout.

De vitaminen in haver zijn vooral B-vitaminen, waaronder B1. In het Europese register met goedgekeurde claims, dat de EFSA beoordeelt en de NVWA handhaaft, staat dat vitamine B1 bijdraagt aan een normale energiestofwisseling en aan de normale werking van het hart.

Het interessantste zit echter in de vezels. Voor haverbètaglucaan, de oplosbare vezel in haver, zijn twee claims goedgekeurd: het draagt bij aan de instandhouding van een normaal cholesterolgehalte in het bloed bij een inname van 3 gram per dag, en het vermindert de bloedglucosestijging na de maaltijd. Voor een gewoon voedingsmiddel is dat uitzonderlijk, want de meeste claims halen de beoordeling niet. Die 3 gram haal je met ongeveer 70 tot 80 gram havermout, wat neerkomt op een royale portie; bij een gewone portie van 40 gram zit je eronder.

Haver bevat daarnaast relatief veel vet voor een graan, grotendeels onverzadigd. In het register staat dat het vervangen van verzadigde vetten door onverzadigde vetten bijdraagt aan de instandhouding van een normaal cholesterolgehalte.

Over gluten past één nuance. Haver bevat van nature geen gluten, maar wordt vaak verwerkt in fabrieken waar ook tarwe, gerst en rogge worden verwerkt, waardoor er kruisbesmetting optreedt. Wie coeliakie heeft, moet daarom kiezen voor haver met het glutenvrij-logo van de doorgestreepte korenaar. Een klein deel van de mensen met coeliakie verdraagt ook zuivere haver niet goed.

Verschillende vormen van gezonde havermout

De vraag uit de titel verdient eerst een antwoord over het product zelf, want in het schap liggen verschillende soorten haver die van elkaar verschillen.

Grove havervlokken zijn licht geplette hele korrels en hebben de meeste structuur; ze koken wat langer. Fijne of gemalen havervlokken zijn kleiner gebroken en koken sneller. Instant havermout is voorgekookt en gedroogd, waardoor je alleen nog heet water hoeft toe te voegen. Voedingskundig lijken ze sterk op elkaar, want het gaat om dezelfde korrel; het verschil zit in hoe snel het lichaam er koolhydraten uit opneemt, en dat gaat bij instant het snelst.

Waar je wel op moet letten zijn de gearomatiseerde instantzakjes. Daar zit vrijwel altijd suiker in, en soms flink; kijk op de voedingswaardetabel bij de regel "waarvan suikers". Naturel havermout bevat geen toegevoegde suiker.

De bereiding is vervolgens zo makkelijk of zo uitgebreid als je zelf wilt.

Veel mensen maken graag havermoutpap van haver. Dit kan op vier verschillende manieren gedaan worden. Zo kan dit gekookt worden, in de magnetron verwarmd worden, in de oven gemaakt worden en overnight gemaakt worden. De meeste mensen kiezen ervoor om dit te koken. Dit komt omdat dit de makkelijkste manier is. Door water of melk met havermout en wat suiker te combineren kun je dit koken tot een pap. De magnetron werkt precies op dezelfde manier.

Havermout in de oven is echter anders. De basis is precies hetzelfde, maar hierbij wordt vaak een beetje bakpoeder toegevoegd. Vervolgens wordt de havermout voor een lange tijd in de oven gezet. Op die manier krijg je een dikkere luchtige pap. Deze manier duurt iets langer, maar je krijgt hier wel een unieke pap van.

De laatste optie zijn de overnight oats. Dit is havermoutpap die je een nacht in de koelkast laat staan. Hierna heeft de haver al het vocht opgenomen en is het een dikke pap. Overnight oats eet je koud in tegenstelling tot andere vormen van havermout.

Ook is het mogelijk om een handje havermout toe te voegen aan een smoothie. Hierdoor is het mogelijk om de smoothie wat dikker te maken en wat meer koolhydraten toe te voegen. Hierdoor is het ook niet nodig om de havermout eerst te koken of een langere tijd te laten staan.

Andere opties die je hebt, zijn haverpannenkoekjes en haverkoekjes. Als je gezonde pannenkoeken wilt bakken, kun je de bloem in de pannenkoeken vervangen voor havermout dat fijn is gemalen in een blender. Het bakken van de pannenkoeken kan zoals normaal. Koekjes van havermout zijn ook erg makkelijk te maken. Door een combinatie van havermout, een klein beetje speltmeel, kokosolie, bakpoeder, water en eventueel rozijnen te maken, is het mogelijk om hier koekjes van te maken.

Gezond ontbijt met havermout

Het is gemakkelijk om een gezond ontbijt met havermout te maken. Het is aan jezelf hoeveel calorieën je hiervoor wilt gebruiken. De basis van havermoutpap is meestal melk. Als je minder calorieën hieraan kwijt wilt, is het echter ook mogelijk om water te gebruiken.

De meeste mensen gebruiken suiker in hun havermout. Echter is dit niet nodig. Het is ook mogelijk om havermoutpap te maken zonder suiker. Op die manier is het mogelijk om de havermout minder calorierijk te maken. Dit kan een goede optie zijn als je op zoek bent naar een optie voor weinig calorieën.

Als je meer proteïne met je havermout binnen wilt krijgen, is het voor veel mensen een goede optie om proteïne poeder toe te voegen aan de havermout. Dit kun je doen bij gekookte havermout, maar dit wordt meestal gedaan bij overnight oats. Bekijk hier verschillende gezonde (koolhydraatarme) ontbijtjes met havermout.