Gebroken lijnzaad, wat is het?

Lijnzaad wordt vaak onder de noemer superfood verkocht. Dat woord is een marketingterm zonder voedingskundige betekenis, maar dat zegt op zichzelf nog niets over het product. Hieronder wat lijnzaad wel en niet levert, en de waarschuwing over de hoeveelheid die je moet kennen.

Wat lijnzaad nou precies?

Lijnzaad is een klein zaadje afkomstig van de vlasplant, genaamd ‘linum usitatisimum’. Deze plant behoort tot een van de oudste vezelgewassen ter wereld, en groeit mee met de witte of blauwe bloemetjes van de plant. Het zaadje heeft een enigszins bittere smaak. Dit zorgt ervoor dat ze op veel verschillende manieren te gebruiken zijn. Zo kun je lijnzaad toevoegen aan je pap, smoothie of salade. Ook is het te gebruiken bij het maken van koekjes of brood.

Waarom lijnzaad gezond is

Lijnzaad is erg voedzaam en gezond voor je. Hier geven wij een aantal voordelen van lijnzaad. De eerste reden waarom lijnzaad goed is om te gebruiken is, omdat lijnzaad een goede bron is van Omega-3 ALA (alfalinoleenzuur). Het is een van de twee essentiële vetzuren die door voeding opgenomen moet worden in ons lichaam, omdat ons lichaam niet in staat is het te produceren. Wanneer je niet houdt van vis, dan is lijnzaad een goede manier om toch aan voldoende Omega-3 te komen. In het Europese register met goedgekeurde claims staat dat alfalinoleenzuur bijdraagt aan het behoud van een normaal cholesterolgehalte in het bloed, bij een inname van 2 gram per dag. Let op het verschil met de vetzuren EPA en DHA uit vette vis: dat zijn andere vetzuren, en het Voedingscentrum adviseert daarvoor één keer per week 100 gram vis.

Daarnaast is lijnzaad een erg goede bron van voedingsvezels, zowel oplosbaar als onoplosbaar. In lijnzaad zitten zo’n 30 procent oplosbare vezels, deze verhogen de consistentie van de inhoud van je darmen en vertragen de verteringssnelheid. De overige vezels zijn onoplosbaar en binden water in de darm. Vezels dragen bij aan een goede darmwerking, en het Voedingscentrum houdt voor volwassenen minimaal 30 gram vezels per dag aan voor mannen en 24 gram voor vrouwen aan. Heb je darmklachten, overleg dan met je huisarts voordat je iets toevoegt.

Ook bevat lijnzaad een hoop plantaardige eiwitten. Dus wanneer je op zoek bent naar een manier om voldoende eiwitten binnen te krijgen, is lijnzaad wat je nodig hebt. Lijnzaad is een goede bron van eiwitten en is rijk aan de aminozuren asparaginezuur, glutaminezuur en arginine. Eiwitten dragen bij aan de groei en het onderhoud van onze spiermassa en onze botten.

Lijnzaad bevat verder lignanen, plantenstoffen waar veel over wordt beweerd. Claims over opvliegers, de menstruatiecyclus of botdichtheid staan niet in het Europese register met goedgekeurde gezondheidsclaims en zijn dus geen reden om lijnzaad te gaan gebruiken.

Afvallen met gebroken lijnzaad

Lijnzaad kan bijdragen aan gewichtsverlies. De vezels in lijnzaad zorgen ervoor dat het hongergevoel wordt onderdrukt. Dit zorgt ervoor dat jij je beter aan je dieet houdt. Dat is geen bijzondere eigenschap van lijnzaad maar van vezels in het algemeen: ze geven volume en verzadigen. Afvallen komt van je energiebalans over de hele dag.

Je geniet dus van een aantal voordelen door het gebruik van lijnzaad. Daarom zou jij dus ook makkelijk lijnzaad kunnen toevoegen aan jouw voedingsschema, wanneer jij een dieet volgt.  Je kunt het beste gebruik maken van gebroken lijnzaad, dit is erg gezond en je neemt de voedingsstoffen zo makkelijk in je lichaam op.

Niet geheel ongevaarlijk

Naast alle voordelen die het gebruik van lijnzaad met zich meebrengt, zit er ook een negatieve kant aan het gebruik ervan. Je kunt lijnzaad niet onbeperkt eten. Lijnzaad bevat namelijk cyanide. Door lijnzaad te veel te gebruiken kan je ervoor zorgen dat je ademhalingsproblemen krijgt, of mogelijk zelfs een hartstilstand krijgt.

Het is dus niet de bedoeling dat je te veel lijnzaad gebruikt. Het advies van het Voedingscentrum is daarom, niet meer dan 15 gram lijnzaad te gebruiken per keer. Dat is ongeveer 1 tot 2 eetlepels. Het is ook verstandig lijnzaad altijd in te nemen met water. Neem het ook niet iedere dag, maar voor een bepaalde tijd en dan een tijdje weer even niet. Als je 1 eetlepel per dag inneemt (ongeveer 10 gram) dan kun je dit wel enkele maanden doen. Bij hogere hoeveelheden tot 45 gram is het advies om dit tijdelijk te doen. Ook wordt afgeraden de 45 gram in 1 keer in te nemen, maar bijvoorbeeld in een week tot een paar weken.

Lijnzaad gebroken of heel gebruiken?

Je kunt lijnzaad heel, gebroken of in de vorm van olie verkrijgen bij vele winkels, zelfs in de supermarkt. In de winkel vind je zowel heel als gebroken lijnzaad, maar welke variant kun je nu als beste kiezen? Het nadeel van heel lijnzaad is dat het slecht op te nemen is door je lichaam. De buitenste laag is erg hard, waardoor het grootste gedeelte weer ongebruikt naar buiten komt.

De gebroken variant heeft echter het nadeel dat het erg snel oxideert. Dit gaat ten koste van de gezonde eigenschappen. De beste optie is dus: koop heel lijnzaad, en maal ze voordat je ze gaat gebruiken fijn. Waardoor je de stoffen uit het lijnzaad op een goede manier kunt opnemen in je lichaam.

Hoe gebruik je lijnzaad?

Lijnzaad is op erg veel manieren te gebruiken. Je kunt het door heel veel gerechten mengen. Je zou het ook kunnen gebruiken ter decoratie, als garnering of je kunt er een zeer voedingsrijke gel van maken. Dit kun je maken door wat lijnzaad met kokend water te mengen. Daarna gebruik je een zeef, om de overgebleven zaadjes eruit te halen. Ook zou je lijnzaad kunnen gebruiken als bindmiddel in baksels zoals brood, taart, cake of koekjes of om zo eieren te vervangen. Door wat lijnzaad in water te laten wellen, vormt zich een lijmachtige substantie die gebruikt kan worden als bindmiddel in baksels.

Ook benieuwd waarom kiwi’s gezond zijn? Lees dan deze blog!